Opdat wij niet vergeten

Het was goed om elkaar terug te zien op onze Hedera avond. Voor mij helemaal omdat ik een eindje uit de buurt woon. Was het de vorige keer de 3e dinsdag in september en tegelijk hoedjesdag ter ere van de troonrede. Nu herinnerde Aly ons aan de derde dinsdag in oktober: paardenmarkt in Zuidlaren. Moet je als Drent ook eens geweest zijn. Ik wel…

Aly opende de avond met een kort fragmentje in het Drents -Maaike- uit een boekje van ds. Jan Schonewille. Hij was in sept. 2012 bij ons geweest om te vertellen over de Jodenkampen in het oosten vh land. Dit ging over kamp Ybenheer in Fochteloo, heel passen bij deze avond over het Verzet in de WO2.Betty Bastiaans was onze gast. Ze bracht haar vriendin Jos mee voor de nodige ondersteuning.Het werd een indringende avond , voor Betty zelf natuurlijk ook omdat het hele verleden van haar vader Henk Bastiaans in oorlogstijd opnieuw voorbij kwam. Maar ook voor ons. Wij zijn allemaal op een leeftijd dat we een deel van de oorlog bewust of onbewust hebben meegemaakt èn de nasleep ervan in de verhalen van onze ouders.

Voor Betty begon er een zoektocht naar het verleden van haar vader toen ze het dagboek van hem vond dat hij bijhield tijdens na zijn arrestatie en zijn gevangenschappen dat begon in het Oranjehotel in Scheveningen en doorging in de verschillende kampen. Zijn broer kreeg helemaal geen kans en werd in 1943 gefusilleerd. Al onderzoekend voelde ze haar eigen pijn mee in het dagboek van haar vader. Ze schreef er zelfs een boek over dat zoals in meer families tot een tijdelijke verwijdering kan zorgen, te beladen soms: Wel gebogen, niet gebroken. Heel gedetailleerd vertelde ze met de dia beelden als ondersteuning over het verzet in oorlogstijd, waar ook vrouwen een rol speelden. Het verraad, het Englandspiel… wat een moed hebben ze gehad. Een interessante, zij het ook beladen avond. Opdat wij nooit vergeten….Ik mocht de avond eindigen met een avondgedicht en moest gewoon als aanvulling vertellen over Elly, het Joodse meisje van 9 jaar dat 1,5 jaar bij opoe en opa in Barchem op de boerderij woonde en gewoon met mijn nichtje Ineke naar de school in de Wildenborch ging. Nee… ze werd niet verraden, maar er was een jacht op joden doordat ze 7,50 per jood konden verdienen-kopgeld. Vader en moeder waren gepakt en al in de Hollandse Schouwburg. Vader werden de tanden uit de mond geslagen tot hij vertelde waar hun kinderen waren. Zo kwamen twee ’Nederlanders’ bij opoe en opa aan en opa kon praten wat ie wou over christenmeisje en zo… hielp niet. De mannen hebben die nacht in het stro geslapen op de hilde, anders had Elly een nacht in een politiecel in Lochem gezeten. De volgende morgen bracht opa de beide mannen met Elly naar het station in Lochem. Die week ben ik geboren, 26 augustus 1943. Er is een boek geschreven over deze familie Sanders en een paar jaar geleden is er een herdenkingsplek onthuld door Ineke vlak bij de boerderij. Opa en opoe zijn postuum geëerd in de Hollandsche Schouwburg en hun namen zijn geschreven in de Tuin der Rechtvaardigen bij het Holocaust Museum in Jeruzalem. Hoe het met de familie Sanders afliep? Ze zijn regelrecht via Westerbork afgevoerd naar een concentratiekamp en meteen v…….!

Foto’s: Een foto van de bruiloft van mijn ouders Hendrik Jan Eggink en Coba Bijenhof, september 1942 waar Elly met haar witte strikken in het haar links vooraan zit met andere neefjes en nichtjes.