admin

Soms kom je iets tegen dat je raakt. Het is ook een tijd van inkeer in deze tijd van het jaar. Misschien dat het me daarom zoveel doet. Het gedichtje stond eens in het weekblad De Boerderij die ook bij ons thuis gelezen werd. Het vermoeden is er dat de dichter geïnspireerd was door het gedicht van Aart van de Leeuw: De Dieren.
Ik heb het nog eens opgezocht en dat zou kunnen kloppen. Zelf spreekt deze vorm in het dialect me nog meer aan doordat ik hierin mijn jeugd op onze boerderij weer voor me zie. Bovendien lijkt dit erg op het Achterhoeks, al herken ik ook wat Veluws/Drents in woorden als bv bichien.

De leste ronde

Als ’t aovond is en alleman giet slaopen,
Dan giet de boer veur ’t lest zien stallen rond.
Bekek zien vee of alles goed is
En veegt ’t leste heujzaod van de grond
Hij döt veur disse dag zien leste ronde
En blef bij iene koe wat langer staon
Hi-j krabt et beest wat tussen d’oren
En ’t koebiest löt em willig gaon
Op dele klinkt ’t genoeglijk kreunen
Van ’t verzaodigd vee, zie hebt ‘t naor de zin
De boer blef effen op de bessem leunen
Hoe goed is ’t leevm veur um en zien gezin.
Dan slot hij vort en kek in ’t varkenshok,
Daor ligt de bichies stief tegen moeder zeug
Hij pakt een emmer met wat wei
En gooit em in de trogge läög
En op ’t ende van de stal,
Daor hef e jonge kalver staon
Die boeit em ’t meist van allemaol
Dan wordt zien hart vervult van dank
Veur ’t jonge laeven dat rondom greuit
Veur heel die rieke zegen
Die e geneut zien laeven lang.
Dan volt de boer zien stramme hande en fluustert zacht,
Zodat alleen zien God et kan verstaon:
‘Heer, wil ze bewaarn disse nacht!’
Een gure wind goest rond de hoeve
En vermengt zich met ’t kreunen van een koe
Dan fluustert hij heel zachies verder:
‘Heer, dek ze met oew vleugels toe!’
Noe kanne heel gerust gaon slaopen.
Hij sloft weer naor ’t veurhuus hen
Um naor zien bedde toe te gaon,
Want hij hef zien leste ronde daon.

K Wursten

Bijna Oudjaar! Ieder periode in mijn leven heeft zijn eigen herinneringen. Thuis op de Haar en op de Boomgaard werd er niet gewacht op het sein van 12 uur op Oudjaarsavond. Er moest de andere dag weer vroeg gemolken worden. Ik heb een van de laatste keren dat ik nog thuis woonde die overgang naar 1 januari bij de geit Mickey meegemaakt want de rest was gewoon naar bed. De gehaktballen waren allang op en de oliebollen en appelflappen goedgekeurd. En: ’Waorveur zöw toch langer opblieven?’, zei Pa. Zelfs Diny gaf er tegen elven de brui aan.
Toen er eenmaal tv was op de Boomgaard en de jongens groter waren werd er opgebleven. Het vuurwerk bestond in onze jeugd uit een knapperpistooltje met een rolletje knappertjes waarmee we de volgende morgen bij de buren aankondigden dat we nieuwjaar kwamen afwinnen.
Dan was er de periode dat we zelf kinderen hadden en al was Wim er niet voor, er werd aan de Marnixstraat een kinderpakketje vuurwerk ingeslagen. De keer dat Wim met glinsterende ogen een wat groter pakket binnenkwam vergeet ik niet meer. ‘Klopt dat wel?’, had hij nog gevraagd in de winkel. ‘Als er van der Kolk op staat, klopt het’, zeiden ze. De jongens waren helemaal opgewonden. Wim wordt nog wel eens boos als we hem er aan herinneren dat hij bij het afsteken onderuitging en we hem niet meteen in de benen hielpen maar krom lagen van het lachen… Tja…
Eenmaal aan de Kuifmees ging de hele buurt helemaal los met Oud en Nieuw en dat is tot nu toe gebleven. Precies bij ons op het hoekje was de verzamelplek en ook nu Gerhard en Judith er al 26 jaar wonen is dat gebleven. Vaak waren we er nog bij, maar sinds een aantal jaren blijven we aan het Schoolpad, dat nu al 26 jaar ons thuis is. Nooit zo’n rustige jaarwisseling gehad. In de verte zien we boven Bargeroosterveld een prachtig schouwspel net als richting Angelslo en de Rietlanden. Nee dit doet me hier weer terugdenken aan de jaarwisselingen op de Boomgaard. Toen vond ik het wel èrg stil, maar nu genieten we van de rust hier. Storm trouwens ook!
En voor iedereen: Völle heil en zegen in ’t niejaor!

Niet alleen wij worden ouder. Mensen die we goed kennen en elke week zagen zijn het ook. Het wil nog niet zeggen dat het allemaal goed gaat. Eén vriendin laat haar hondje uit, valt ergens in het bos… heup gebroken… ziekenhuis, operatie. Gaat gelukkig de goede kant weer op en is in elk geval weer thuis. Andere oudere dame net zo… valt ook onderweg met hondje en wordt gevonden, helemaal in de war. Is een maand in een revalidatiecentrum geweest en is nu in een zorgcentrum in de buurt. We hebben haar net opgezocht. Weer een goede kennis kreeg een hartstilstand tijdens een hartoperatie. Heeft veel uitval en is hevig aan het revalideren.
Allemaal zijn ze onder de indruk van de mensen die met hen meeleven.
Rinskje die we vanmorgen opzochten had meer dan 100 kaarten gehad en was zo blij en dankbaar voor haar drie dochters die alles voor haar regelen en haar huis leeg moeten halen. Ik denk wel eens aan het motto van moeder Siet: Old worden is een gunst, maor old waen is een kunst.
En wij? We hebben het medeleven ervaren in de afgelopen jaren, zowel na het verlies van Mark als ook tijdens de operaties, chemo’s en revalidatie van Wim. Naar elkaar omzien is zo belangrijk voor wie het nodig heeft èn wie doet. Ja, ook wij zijn blij met veel lieve mensen om ons heen.

Foto: moeder Siet

Nu we ouder worden en bovendien meer aan huis gebonden zijn, bedenk ik dat we toch mooi op tijd prachtige reizen hebben gemaakt. Behalve de landen om ons heen en onze reizen naar familie in Canada en de USA is Groot Brittannië een van de toppers geworden. We kijken dan ook graag naar Escape to the Country waar elke dag wel een inkijkje wordt gegeven van een prachtig stukje Engels of Schots platteland. Wij zijn niet de enigen zo hoorde ik deze week toen Gezienus ons van een nieuwe verwarmingsketel had voorzien. De ketel in de schuur waar ook de studio is sloeg steeds op hol en dat kostte alleen maar meer gas. Ik hoef niet uit te leggen dat het in deze tijd niet voordelig is. Hij was gewoon op!
We zaten samen na te praten en het bleek dat ook Gezienus elke middag als hij enigszins tijd heeft ook aan de tv gebakken zit voor Escape.
Toch blijft onze droomreis naar Nieuw Zeeland de allermooiste ervaring. We hebben met een groep campers een reis van de ANWB in november en december 2007 het hele Noord- en Zuider Eiland doorkruist. Elke bocht die je nam gaf weer een nieuw indrukwekkend uitzicht. Ik weet dat ik na een paar dagen al zei: ’Hier had ik wel geboren willen worden’.
Wel jammer dat ik toen niet wist dat er ook geëmigreerde familie woont. We zijn er op kleine afstand langs gereden besef ik nu. Sinds de ‘Brieven uit Barchem’ zijn uitgegeven en ook terecht zijn gekomen bij velen van de Egginks van de Jaeger, heb ik af en toe contact met een aantal achterneven en nichten, zo ook met drie nichtjes uit Nieuw Zeeland, dochters van Alfons van de Jaeger die er begin jaren 50 met zijn vrouw naar toe emigreerde..
Op veel plekken langs de kust nam ik wat schelpen mee, veel verschillende soorten en daar kijk ik nog steeds met plezier naar en zie de stranden weer voor me.
Stel niet uit wat je nog heel graag zou willen doen….

En dan… de Kerstdagen hebben we achter de rug. Rustige Kerst dit keer, maar toch fijn.
Eerste Kerstdag Alle, Anja en Frank op de koffie. Op de tweede ging Wim eerst samen met Roelie zingen in de Schepershof. Verder was de kerk leeg op Rien, die de meditatie verzorgde, ouderling, diaken, koster en de organist na. Maar het klonk mooi en gaf wat extra’s aan de dienst. Rien Middelburg had een mooie meditatie.
Gerhard en Rick kwamen in de loop van de middag. Samen zaten we om de tafel met de favoriet van Rick: de zuurkoolschotel uit de oven met gehakt en banaan. Natuurlijk ontbrak ook de mosterdsoep van Wim niet. Dit werd wel even vastgelegd. Ik maakte voor alle zekerheid weer drie foto’s want er is er altijd een die gekke bekken trekt. Vooral Mark was daar altijd goed in, maar ook Rick kan er wat van.
Hoop dat we volgend jaar weer met een voltallige familie om de tafel kunnen zitten, al zal er altijd die ene lege plek blijven. Ook dat is iets waarmee we moeten leven. Toch was hij er bij in onze gedachten en in ons hart.

En als slot…

Deel 2

Voor degene die nog een mooi Kerstverhaal zoekt en het Dagblad van het Noorden zelf niet leest, is hier het verhaal van Herman Sandman. Hij is een vaste journalist en columnist van dat blad. Hij heeft het oude Kerstverhaal van Leo Tolstoi, Vadertje Panov, omgezet in een hedendaagse versie waarin ook zijn Groningse achtergrond meespeelt.
Een paar jaar geleden las ik het nog voor bij onze Kerstviering van Passage In het Hoefijzer. Deze versie De Wonderlijke Kerst van Papa Attas spreekt mij in elk geval aan.– wordt vervolgd

Wanneer we op de Boskamp kwamen stond daar altijd, behalve een foto van onze vader Hendrik Jan, ook een foto van de Amerikaanse familie, Herman en Nettie en hun tot dan toe 3 kinderen: Harold, Charlie en Berdena. Na 1946 werd Henry geboren, genoemd naar zijn oom Hendrik Jan. Hij zou later Hank genoemd worden.
Daar was ook de foto te zien van de farm van Herman en Nettie. Bij veel feestelijkheden zoals verjaardagen van opa stond hun foto zelfs midden op tafel. Zo hoorden ze er echt bij. Dan waren er nog de banden die over en weer gestuurd werden. Dan kwam er iemand die een grote bandrecorder meebracht zodat we de stemmen ook konden horen. Die banden zijn nu terug bij Joop.
Bij die gelegenheden werden ook de brieven van Herman doorgegeven die hij trouw schreef .

Sinds kort bestaat mijn contact met Hilda in de Highlands niet alleen meer uit brieven.
Meer dan 15 jaar geleden hebben we haar voor het eerst ontmoet toen ze nog op de dieren in een Rare Breed Farm paste terwijl de eigenaren voor hun werk in Inverness zaten. Ik had over haar gelezen in het blad Buiten dat later is samengegaan met Landleven. Die volgende zomer stonden de Highlands op ons programma en zochten we haar op. Intussen bestaat die Rare Breed Farm met zijn bijzondere Schotse dieren niet meer. Hilda voelde zich er zo thuis dat ze nu een eigen klein huisje heeft met een schuur voor een paar schapen en ezels. Dit is haar leven geworden.
We bezochten haar daarna in de loop van de afgelopen jaren nog een paar keer samen met Rick, de laatste keer in 2016, en ons contact is gebleven. Oorspronkelijk kwam ze uit de buurt van Geesbrug, hier dichtbij, en verhuisde met haar ouders mee naar een boerderij in de NO polder.
Soms kun je dat hebben dat het klikt tussen mensen dat je aan een paar korte ontmoetingen een band overhoudt. Ze schreef brieven van 10 kantjes en tja… ik deed niet voor haar onder. Natuurlijk heeft ze ook boeken van mij waardoor ze meer van mijn achtergrond weet. En door haar brieven en gesprekken ken ik die van haar. Ze heeft veel meegemaakt in haar leven en heel wat van de wereld gezien.
Nu leeft Hilda daar in the middle of nowhere heel eenvoudig en tevreden met haar dieren zonder tv en verdere luxe. Ze spint wol en breit er mooie mutsen en handschoenen van voor de verkoop. Ze verzorgt verstoten of zieke lammeren voor de hele buurt. Dat geeft ons natuurlijk ook een band.
Maar nu kan ze appen met de mobiele telefoon. Dat heeft wat extra’s, direct contact is mooi!
Zouden we er ooit nog weer eens komen? Waarschijnlijk niet maar we genieten nog steeds van alle mooie herinneringen en vriendschappen uit de tijd van reizen in het Verenigd Koninkrijk.

Foto: Wim met Hilda voor haar schuur met wintervoorraad.