hetty

Ik snap er niks van. Dacht ik bij onze verhuizing naar de Torflang alles op gebied van kleding en inboedel goed te hebben uitgezocht, de kasten puilen alweer uit. Ik heb toch teveel bewaard voor je weet maar nooit. Ik heb hier minder ruimte en toch kan ik niet vinden wat ik zoek. Dus ben ik opnieuw eerst maar eens de kledingkast op de slaapkamer doorgegaan. Echt 60 procent hiervan heb ik de laatste 2,5 jaar dat we hier wonen niet gedragen. Kennen jullie dat, ook dat je alleen aan doet wat je echt lekker zit. Dan kwamen er tijdens mijn onderzoek kleren boven water waarvan ik niet eens wist dat ik die had. Afgelopen vrijdag toen ik weer eens naar het Goed ging zei mijn hulp: ‘Je mag wel eens kijken naar een schoenenkastje’. Ja ook die kan ik niet meer in de kast houden. Ik heb afgelopen jaar een aantal paar schoenen gekocht omdat ik dacht dat ik schoenen met veters niet aan zou kunnen krijgen na de knieoperatie. Dat bleek achteraf mee te vallen. Ik had er drie paar bij gekocht waarvan ik er eigenlijk maar één paar het liefst alle dagen draag. Wat dat voor speciaals is dan? Het zijn Scetchers die je echt zo aan kan schieten.

En dan is er nog kleding van Wim waarvan ik moeilijk afstand kan doen. Er is het een en ander naar een oudere man gegaan die er blij mee was. En verder heb ik nog twee jongens die sommige jacks of jassen zouden passen, maar ik zie ze dat niet dragen. Ze hebben genoeg en zouden zo’n jack of hesje alleen voor de show of herinnering ophangen.

Nou ja, ik heb nu de eerste schifting gedaan en heeft twee zakken voor kringloop Het Goed opgeleverd. Het begin is er zal ik maar zeggen. De kast ziet er in elk geval beter georganiseerd uit. Maar nog steeds veel te vol. Er moet nog een strengere controle achteraan

Die morgen deed ik tijdens een ‘rondje Kringloop’ met Susan, de vondst van het jaar. Ik vond vier borden van mijn lievelingsservies Jack’s Farm èn twee schaaltjes. Toen we net aan het Schoolpad woonden kocht ik bij V en D vier diepe-, vier platte borden, vier ontbijtbordjes en 4 schaaltjes met dit motief. Het was alle dagen in gebruik. Toen er een bord sneuvelde ging ik terug naar Ven D om een aanvulling te scoren. Het bleek daar niet meer te krijgen en ook niet in andere winkels. Tot ik op ons wekelijks rondje Het Goed er een paar zag liggen van Jack’s Farm, hadden ze net binnen gekregen, waarschijnlijk overgebleven uit een inboedel. Ik uitte een kreet van blijdschap. Susan wist even niet hoe ze het met me had. Toen was mijn dagelijkse servies weer aardig aangevuld. Mijn dag kon niet meer stuk. En ook nu nog gebruik ik het dagelijks, als een herinnering aan mijn jeugd èn de mooie tijd aan het Schoolpad. Daar durf ik niet eens meer te gaan kijken. Het is net afgebroken.

Toen we ons een paar jaar geleden afvroegen hoelang we hier nog konden wonen, hadden we niet kunnen denken dat het zo in een stroomversnelling zou gaan. Wanneer onze N862 verdubbeld zou gaan worden was toen nog niet helemaal duidelijk. We vroegen ons zelfs nog af of we straks nog wel iets zouden kunnen kopen. Zo zat ik die zondagavond even op de nieuwe aanbiedingen op Funda te kijken. Eigenlijk hadden we twee wensen: uitzicht en op fietsafstand voor Rick. Och … en Emmen Oost zou voor ons het handigst zijn. Er waren toen 15 potentiële huizen bij gekomen en Rick keek over mijn schouder mee op het beeldscherm van de pc. Op dat moment stond er een huis in Klazienaveen voor mèt bovenverdieping.

Rick ging meteen los:’ Dat moeten jullie niet meer gaan doen. Jullie moeten in een bejaardenflat!’ Zo dat wisten we dan. Even recht voor zijn raap op de feiten gewezen. Rick je wordt bedankt!

Jullie weten intussen dat we 2,5 jaar geleden konden verhuizen naar deze bungalow aan de Torflang. Het uitzicht haalt het natuurlijk niet zoals dat aan het Schoolpad maar zicht op de mooie lariksen maakt wel wat goed èn natuurlijk de fietsafstand voor Rick. Verder is de afstand naar vrienden, buren en winkels hetzelfde gebleven. Ik had ons alleen nog wat meer jaren samen gegund. Tja….

Ons warme huisje aan het Schoolpad is niet meer. Het wordt afgebroken en de buldozers zijn al bezig geweest. Ons plekje krijgt een andere bestemming. Daarom nog even een terugblik van een mooie ochtend een jaar of 8 geleden ook in deze tijd van het jaar:

‘Mo’j toch es kieken… die lucht…’, merkte Wim op. We zaten toen al aan ons ontbijt, meestal kwark met vruchten, en ik moest nog even wakker worden. Wim was zoals gewoonlijk ’s morgens actief en zag het meteen.

En inderdaad, het was weer bijzonder. De zon die de geel groen bronskleurige bomen een extra glans gaf tegen een donkere lucht. Het was maar heel even, toen was die zon weer weg. Toch was ik net op tijd met m’n cameraatje.

Zo was het elke dag weer anders aan het Schoolpad. Je moest het alleen willen zien, net als het roodborstje dat telkens voor het achterraam op de rand van de vlonder kwam zitten. Of de specht die capriolen uithaalde om beter bij de pindakaaspot te komen.

De kip die altijd zo’n lawaai maakte als ze haar eitje gelegd had was een van de uitbrekers van Rob. Deze bruine hen met een lichte staart was de drukste van het stel, altijd gekakel. De donkerste van de hennetjes nam het nest naast het hok in beslag. De haan en de oudere hennen zaten toen nog keurig in de ren, ze wachtten op ons tot ze er tegen 11 uur uit zouden mogen om verder het erf en onder de struiken rond te struinen. Elke dag was er nog steeds één groot donkerbruin ei in het hok te vinden van één van deze drie van Anja. Daar kwamen de uitbrekers ook aangesneld om toch even weer bij de voerbak te kunnen. De ren uit is gemakkelijk, maar er in was blijkbaar lastiger.

Zo hebben ze allemaal hun eigenaardigheden. Het zijn net mensen.

Een herinnering uit 2011–

’t Geliek van opa de Bruin.

‘Ik hebbe speciaal wat veur oe mee ebrach’, meldt Ben wanneer hij met Niesje het erf op komt. Hij heeft een krant bij zich.

‘Zie wel dat opa de Bruin geliek had in 1955’. De krant meldt dat Rotterdam de onveiligste gemeente is van Nederland. Ik had het wel gelezen, maar och… Rotterdam. Wij zitten hier nog veilig denk je dan. Hier kunnen we de deur nog gewoon open laten als je binnen zit. We zijn wel eens de hele middag weggebleven met de buitendeur wagenwijd open, per ongeluk… dat wel. In 1955 was Wim in Zoetermeer gelogeerd samen met opa de Bruin. Opa vond dat hij Wim in de gaten moest houden maar eigenlijk was het andersom.

In Rotterdam werd dat jaar de Expo gehouden, de E 55. Wim mocht er van oom Paul en tante Catrien heen samen met Lenie. Wim was toen 15 en Lenie waarschijnlijk 13. Opa de Bruin had het niet meer. ‘Meid’, zei hij tegen tante Catrien, ‘je kunt die kinderen toch niet alleen naar Rotterdam laten gaan… dat is een gevaarlijke stad. Ze voeren daar de kinderen snoepjes met vergif. Dat kun je niet doen’. Maar Wim en Lenie gingen toch en hadden de dag van hun leven in dat grote Rotterdam. Onveilig daar? Ze hadden er niets van gemerkt.

‘Zie wel’, zei Ben en hield me de Stentor voor van deze week, ‘opa de Bruin had toch geliek’.

Foto: ook 2011, de oudste en de jongste waren het altijd samen eens..

De eerste sinterklaasviering toen ik niet meer thuis woonde was in Hattem. Ik had een kamer bij de familie Sobering, met kost en inwoning heette dat. Ik had het er bijzonder gezellig. Mevrouw Sobering was weduwe, maar regeerde de boel met liefde èn vaste hand. Dineke was de jongste, toen een jaar of 15, Sietse was volwassen maar woonde nog thuis en Albert was in militaire dienst of op de binnenvaart; dat weet ik niet meer precies. Het huwelijk van de oudste dochter Tiny had ik ook al meegemaakt. En toen kwam dat sinterklaasgebeuren. Ook hier hadden we lootjes getrokken. Alles liep volgens plan en er werd wat afgelachen bij de gedichten. Toen was er voor mij nog een extra pakje. Het bleek een grote lichtblauwe onderbroek met pijpen tot op de knieën te wezen. Die had het thuisfront gestuurd, mama natuurlijk. Het was ook een berekoude winter, die winter van 62-’63. Ze dachten geloof ik dat ik zo’n beetje omkwam van de kou daar in Hattem. Ze kwamen daar niet meer bij van het lachen…
Daarna vierde ik het met de familie van der Kolk, ook goed voor wat lachsalvo’s. Marry van Piet was ook al in beeld.
Maar toen we eenmaal in Aalten woonden was er geen familie meer in de buurt en maakten we het zelf maar gezellig. We hadden zelf nog geen auto, zelfs nog geen tv. Ik had de familie op de Boomgaard wat kleine dingetjes gestuurd en op 5 december….daar zaten we dan ’s avonds…. ,Wim met z’n nieuwe pijp en ik met nieuwe gele pantoffeltjes met pompon er op, achter de chocolademelk met speculaas. Gerhard had nog nergens benul van. Die moest nog een jaar worden. Toen nam ik me voor om wat er ook zou gebeuren… al moest ik de hele familie vragen, ik nooit meer zo’n saaie sinterklaasavond wilde hebben. En zo gebeurde het dan dat het jaar er op de familie bij ons kwam om sinterklaas te vieren. Dan maar geen wit paard door het grind naar de voordeur, maar een ferme bons op de kamerdeur, een zwartepietenhand met strooigoed en even later een mand met pakjes voor de deur. En zo bleef het niet alleen in Aalten, maar ook vele jaren in Hengelo tot Diny kleine kinderen had en de beurt naar haar ging. Daarna nog een keer naar De Boomgaard toen Johan en Joke de kleintjes hadden en toen was het een tijdje gebeurd met de pret… tot.. Robin kwam en we weer als een complete van der Kolk- Veen familie aan de sint gingen….

Het is nu echt herfst. De gele en bruine bladeren vliegen me om de oren buiten en ik blijf de naalden maar opvegen vlak achter het huis, want anders loop jezelf die dingen naar binnen. Vandaag is het Sint Maarten dat we in de tijd van ons huwelijk bijna niet gevierd hebben. Onze jongens zijn er tenminste niet mee opgegroeid. In Aalten en Hengelo kenden ze dat niet, maar hier in Drenthe zeker wel. Aan de Kuifmees kwamen er toen wel 60 langs met de mooiste liedjes. Je hoorde meteen wanneer een kind op de Montessorischool zat. Die hadden vaak iets bijzonders geleerd. I.p.v ‘Sint Maarten de koeien hebben staarten’ kwamen daar de nieuwe liedjes bij.

Vandaag is het dan Sint Maarten, de heilige die met een zwaard zijn mantel in tweeën sneed om de ene helft aan een arme sloeber te geven.
Nee, wij zijn in onze jeugd nooit de buurt rond geweest met een lampionnetje of een uitgeholde suikerbiet met een kaarsje om snoep of centjes op te halen. In Hattem werd ik er voor het eerst mee geconfronteerd. Erg leuk om het mee te maken. Het liedje dat de jeugd o.a. zong:
Sunte Marten Keugeltien
Met zien rond rond reugeltien,
met zien rood rood rökkien an
Daor kump sunte Marten an
Sunte Marten hef ’t zo kold
Geef em toch wat vuur of holt
dan kan hij zich warmen
met zien blote armen.
Hier woont toch zon rieke man
die zoveule geven kan.
Veule zal hij geven
lange zal hij leven.

Ik hoorde ze ook wel de regels zingen: met zien blanke darmen.
En als iemand gewoon niet open deed op hun mooie gezang klonk het:
Hier woont juffrouw Kikkerbil
Die ons niks geven wil.

Na Hattem volgden Aalten en Hengelo als woonplaatsen, maar hier werd Sint Maarten niet gevierd. Dus ik ben nooit met mijn kinderspul langs de deuren gegaan.
Maar eenmaal in Emmen kwamen er hele groepen kinderen langs aan de Kuifmees, een jonge kinderrijke buurt.
Aan het Schoolpad was het jarenlang stil. Maar toen de buurkinderen opgroeiden zagen we de mooie lampionnetjes weer komen. Ik denk dat het al 10 jaar geleden is dat Tim en Daan met hun mooie zelf op school gemaakte lampionnen langs kwamen. Frank is er wel bij maar hij is hier al op het Voortgezet Onderwijs en… nou ja… dan houdt hij het bij hulp aan zijn broertjes.

Nu wacht ik af wat er hier nog langs komt. Ik ben in elke geval voorbereid!

Tweede poging

En as ik hier met mien Storm biej et bos tussen de beume deurkieke mot ik alweer an onze ome Gijs denken. ’t Is al wat later in de tied. Hee was noe al een paar jaor jachtopziener af en wonen noe an de rand van de Veluwe en de Onzalige bossen. Hee was gek op alles in de natuur en had een stel kippen biej huus rondscharrelen dee ’s nachts in de boom zatten. Puur natuur zo-j toch zeggen.

Maor op een nacht wodden ze inens wakker van zien kippen dee tekeer gingen. Hee d’r uut en gauw naor buten op et gekakel af. Daor zag e nog net Reintje de vos met een van zien kippen d’r vandeur gaon richting bos. Gijs gunnen Reintje van alles maor neet zien kippen. Hee klappen metene flink in de hande en waorempel Reintje leet de kippe lös en ging d’r vandeur. Gijs pakken em op en zag dat d’r nog laeven in zat. ’t Kipken wodden verzörgd met wat extra voer en water met een asperientjen d’r in opelöst. De kippe hef et ered. Toch ging Gijs metene maor een höksken timmeren veur zien kipkes want Reintje wus noe de weg.

Zoals ik ooit de boekjes schreef en illustreerde over poes Moniek en pup Scotty kwam ik in de bookshop bij Mount Rushmore een boek tegen dat geschreven was door Patricia Reeder Eubank, eveneens een liefhebster van dieren. Ze heeft zelf vier Newfoundlanders en bedacht het verhaal over de expeditie van Lewis en Clark die door president Jefferson er op uitgestuurd waren om de Pacific op te zoeken. Patricia is opgegroeid net noordelijk van St Louis waar ooit de expeditie begon en dat heeft haar altijd geïntrigeerd. En zij liet het vertellen door Newfoundlander Seaman. Die beleeft natuurlijk van alles met zijn baas Lewis. Ze volgen de Missouri tot aan de bron en later de Columbia river. Tot dan waren de blanken niet verder geweest dan St Louis. Ze gaan goed voorbereid op reis met 31 man, een paar boten, voedsel, medicijnen en verschillende presentjes voor de Indianen, ook te gebruiken als ruilmiddel. Ze ontmoeten verschillende Indiaanse stammen, moeten uiteindelijk zien dat ze de honger en kou overleven, en uiteindelijk bereiken ze de Pacific ergens bij British Columbia en beginnen aan hun terugtocht naar St Louis. Seaman vertelt het op een ontroerende manier. Het is een aardig informatief boek voor kinderen van 8-12 jaar.

Ik kon het toen tijdens onze rondtrip met Curtis en Berdena niet laten om dit boek als souvenir mee te nemen net als de plaid met Indiaanse motieven. Deze winter zal ik het dus niet koud hebben.

Aanvankelijk dacht ik het voorzichtig aan te moeten doen met de uitgaven. Alles was duur in de US, behalve uit eten gaan. Curtis en Wim hadden zich over het omrekenen gebogen van euro naar US dollar en ik had begrepen dat 1 US dollar ongeveer 1,30 euro is, maar op onze afrekeningen van de bank blijkt het net andersom te zijn: 1 euro = 1,30 US dollar. Dat viel dus mee.

‘Laot oe an de hand van dit kunstwark inspireren en uutdagen’ was de opdracht die we meekregen op de middag van het Moespotcafé. Ik keek naar dit schilderij en zag mezelf meteen al staan met Storm naast me, beiden in een jongere versie, dat snap je… En het is uit het leven gegrepen, dat ook!

’t Hundjen van Gijs

Kiek Storm, hier ergens in dit bos wonen mien ome Gijs en tante Mies. Ome Gijs was jachtopziener en mos hier op de Veluwe good op de wilde verkens, herten en zo oppassen en in strenge winters wat bi-j voeren. En dat deut e. Hee von et maor niks dat prins Bernhard met zien kammeraö an ’t ende van ’t jaor zien varkens af kwam scheten. Toen prins Bernard met zien gevolg weer es an kwam zetten mos zien hulpjen Gerald maor metgaon um an te wiezen waor de verkens zollen können zitten. Gerald nom et hundjen van Gijs met. Prins Bernhard had effen naor ’t hundjen ekekken en zee: ’Weg met die hond!’ Och, Gerald belaoven um dat ze gien las van ’t hundjen zollen hebben en dee em achter zien jasse.
Wat Bernhard en zien kornuiten met de eigen jachthunde ok proberen den dag… gien verken te zeen loat staon te scheten. Zo in de middag zee Gerald: ’Zal Gijs zien hundjen et es proberen?’ Noe veuruut, dat moch… Den middag kregen de luu een hele bult verkens in ’t oge en schotten d’r een stuk of achte. Bernhard had toen wel zin in dat slimme hundjen van Gijs en wol d’r wel 1000 gulden veur geven. Dat kon Gerald natuurlijk niet zomaor doon en mos dat eerst maor an Gijs vraogen. An ’t ende van dee dag gung Gerald naor Gijs met 10 gulden veur de hulp van ’t hundjen. Bi-j Gijs en Mies kwam Gerald met et veurstel van prins Bernhard. 1000 gulden was völle geld in dee tied en wat jachtopzieners verdenen was gien vetpot..
Gijs en Mies hadden mekare es anekekken. Toen zee Gijs: ’Dat geet niet gebeuren. Dit hundjen hef disse wekke ons laeven ered, hee hef ons nog net op tied wakker eblaft toen d’r hier een schossteenbrand was. Prins Bernhard krig ons hundjen niet.

En zo was dat jaar volop herfst aan het Schoolpad. De bladeren vlogen me buiten om de oren. Ik veegde een paadje van de deur over het terras richting oprit om het blad buiten de deur te kunnen houden. Rick zou zaterdag weer lekker zijn gang kunnen gaan. Met dit weer was het aan het Schoolpad  buiten best uit te houden en het liefst gingen we vanzelf richting wei. Zo gauw de schapen ons zagen kwamen ze aangesneld voor… je weet maar nooit.. het liefst brokjes, maar voor aardappelschillen en groenteafval trokken ze ook graag een sprintje.

Even daarvoor ging de scheepsbel die met een touw aan het hek vast zit. Een mevrouw meldde dat er een schaap op de rug lag. Ik had het dat jaar nog niet meegemaakt, meestal zijn het brede schapen of schapen die bijna moeten lammeren. Ik bedankte haar voor de oplettendheid, maar meteen meldde haar man dat het schaap alweer rechtop stond. Inderdaad waren twee van de 8 schapen van die brede Texelaars en het had zomaar gekund. Als ze zelf niet overeind kunnen komen gaan ze inderdaad dood.

Je zou denken dat de rattenpopulatie aan het Schoolpad na 33 dode ratten wel uitgedund was. Toen ik die dag de schuur weer eens schoonveegde waren er toch rattensporen, zand en keutels. En ik hoorde gekrab en geknaag achter de planken die daar tegen de muur zitten.

Dus toch maar weer de vallen gevuld met pindakaas en kippenvoer. Zo zat er zo maar weer een rat in een van de vallen. We gaven het echt nog niet op. Als we geen katten meer hebben moeten we ze zelf op afstand zien te houden. Een paar dagen later deed Dirk zijn intrede en kregen we hulp.

Foto: Waar ze naar kijken? Storm komt er aan…

De brede Texelaars op de voorgrond, de Schoonebekers wat schuchter meer naar achteren.