admin

Het blijkt 13 jaar geleden dat ik mijn schoolvriendin Joke gesproken heb, samen met Wim op weg naar Obelink in Winterwijk gingen wij eerst kijken of ze thuis was. Ik had nog niet lang deze website en vond dit stukje terug dat ik nu iets aanpas:

Het zal ongeveer 20 jaar geleden zijn dat ik m’n schoolvriendin Joke gezien en gesproken heb. Er was toen een reünie van de Groen van Prinsterer Kweekschool in Doetinchem. Dat was de leukste reünie die ik ooit meegemaakt heb. We hadden dan ook een klas… hoe kan ik het zeggen…. met sfeer. Ik kwam er pas in het derde leerjaar bij, omdat ik op de MMS gezeten had. Maar van het begin af aan was het één feest om in die klas te zitten. Joke woonde toen in Hengelo G hier vlakbij en samen fietsten we elke dag op en neer naar Doetinchem. Wanneer we erg nat geregend waren mochten we het eerste uur bij de verwarming zitten om te drogen. We hadden dezelfde achtergrond, beiden opgegroeid op een boerderij en ik denk ook beiden dezelfde humor. Wanneer klasgenoot Gerrit Staring ons achterop kwam met z’n vierkante Fordje vroegen we gewoon aan mensen of we onze fietsen bij hen neer mochten zetten en reden dankbaar met Gerrit mee. Of we fietsten mee over Zelhem met Henny en Gerrit Dales.. Die terugweg ging altijd langzamer. We hebben wat afgelachen. Joke kwam na school in Balkbrug voor de klas en ik in Hattem. Beiden hebben zo onze mannen ontmoet.
Toen we op weg gingen naar Obelink in Winterswijk kwamen we door de Zelhemse Enk en we reden langs haar huis, nu naast de boerderij van haar broer.
Natuurlijk moest ik even kijken of Joke thuis was. Ja hoor… dit keer was ze er. Je kijkt elkaar aan…. En de tijd valt weg. Beiden wat grijzer geworden en wie weet ook… wijzer.
Samen met man Albert heeft ze al overal gewoond. Wanneer je vroeger—1967—in een afgelegen klein dorpje voor de klas ging staan dan hoefde je niet in militaire dienst zoals toen nog verplicht was. Zo kwamen ze in de Wieringermeer terecht. Veel later weer in Doetinchem en nu allang weer op de oude plek vlakbij haar ouderlijk huis. Beiden zijn ze erg geïnteresseerd in de politiek. Albert was die dag zelfs met de burgemeester van Bronckhorst mee naar Brussel voor een EU overleg.
We hadden zoveel bij te praten…! Eigenlijk jammer dat we elkaar zolang uit het oog verloren waren.
Tot Wim voorstelde om een andere keer verder te gaan. We waren immers op weg naar Winterswijk?
Dan kan hij rustig in de caravan blijven lezen.

-Daar is nog niet van gekomen, wel af en toe een mailcontact. We hebben beiden de laatste jaren ook flink wat te verwerken gehad. Hopelijk dit jaar weer…

Foto: 1962 klas 3b Groen van Prinsterer Kweekschool Doetinchem.

Soms bedenk ik me dat het 100 jaar geleden heel anders was toen onze ouders opgroeiden. Er was nog geen echte huishoudschool maar er waren wel naailessen, avondschool voor de verschillende vakken zoals wat later op een LTS. Mijn vader zal daar wel timmeren geleerd hebben net als handelsrekenen dat hij weer nodig had toen hij zijn zagerij begon.
De meisjes- en jongelingsverenigingen bloeiden. Dat deden ze al lang daarvoor want ook opa Bijenhof leerde omstreeks 1900 heel wat lange gedichten uit zijn hoofd die op zulke avonden voorgedragen werden. Ik heb er een paar van hem opgeschreven en ken er zelf een uit het hoofd: Hans Knol.
Je moest jezelf ontwikkelen. Dat deed opa Eggink zeker. Die verdiepte zich in theologie en filosofie, werd een overtuigd aanhanger van het pacifisme. Hij schreef met politici en theologen, met directeuren en met zijn nichtjes in het klooster en….. met zijn kinderen en kleinkinderen. Geen wonder dat ik de bundel Brieven uit Barchem kon uitgeven om hieruit niet alleen zijn visie op alles te lezen maar ook een inkijkje te krijgen in zijn jeugd rond de Jaeger in Mossel. De brieven die hij schreef aan ds Barnard had ze willen uitgegeven maar een brand gooide roet in het eten.
Ze was verrast en blij met de bundel Brieven uit Barchem die ik haar toestuurde.
Toen in oorlogstijd de evacués van hun buren eens bij opa en opoe Eggink een avondje op bezoek waren, kreeg de man natuurlijk diepgaande gesprekken met opa. Toen hij weer terugkwam bij de buren, vroeg hij aan zijn gastheer of buurman Eggink ook gestudeerd had.. .. Die had lachend geantwoord: ‘Ja… met op elke knie een kind en een boek er tussen’.
Vroeger bleven de kinderen vooral in de buurt wonen en had je als kind veel contact met je opa’s en opoes. Ze bleken heel belangrijk en bleven vaak onderdeel van het gezin. Zo woonden geregeld 3 generaties samen onder één dak.
Misschien is de nieuwe soort hedendaagse woning nog de beste oplossing: de kangoeroe woning, apart en toch samen.

Eén van hen was Gerrit. Hij maakte me ooit wijs dat er op de komende sportdag ook een onderdeel boksen was. Ik was net een paar dagen op de Groen van Prinsterer Kweekschool, een klas met jongens en meisjes die elkaar al een paar jaar of langer kenden. Ik kwam vers van de MMS, de Middelbare Meisjesschool en kon daardoor instromen in klas drie. Gerrit Dales was het die me dat met een doodernstig gezicht meedeelde. Hij zag me daaraan blijkbaar wel meedoen en verheugde zich op dat onderdeel. Ik zal zoiets doms gezegd hebben als: ’Jongens èn meisjes?’
Toen was de boot helemaal aan. De twee jaar dat ik in die klas zat ben ik verscheidene keren voor de gek gehouden omdat ik een dankbare prooi was. Ik moet zeggen dat ik ook wel genoot van die aandacht van de jongens in die klas en heb een geweldige twee jaar gehad voor ik naar Hattem vertrok voor het echte werk. Met Joke, mijn vriendin fietsten we geregeld voor de gezelligheid met de jongens uit Zelhem mee. Na die tijd op ‘De Groene’ zagen we elkaar maar een paar keer terug en die keer op deze reünie. Nu zijn we allemaal met pensioen en pakten onze hobby’s op.
Gerrit heeft intussen zijn Burton gebouwd en trad met een muzikale vriend op bij verschillende gelegenheden met zijn unieke teksten. Sommige van die teksten werden al bij toespraakjes en begrafenissen gebruikt en bracht Gerrit op het idee om ze maar op schrift te stellen voordat iemand anders met de eer ging strijken. De toepasselijke titel bij hun optredens is ook de titel van het boekje: Extra Speeltijd. De schuilnaam Giel d’Arrest ontstond door de letters van zijn naam door elkaar te gooien. Ik kreeg er eentje toegestuurd mèt een opdracht voorin. Ik wist niet hoe gauw ik het pakje open moest maken.
Inderdaad een opdracht, helemaal Gerrit zoals ik hem ken:

Voor Hetty,
Al sinds 1960 het levende
bewijs dat ook verre vrienden
de glimlach van je dagen kunnen zijn!

Gerrit/ G. d’Arrest

Zomaar na 33 jaar stuurt mede student/collega/ vriend Gerrit me een serie foto’s van de reünie van onze klas op de Groen van Prinsterer Kweekschool in Doetinchem.
Deze was precies 25 jaar na het verlaten van deze opleiding georganiseerd door een aantal van ons die in de buurt waren gebleven of teruggekeerd. Met een paar van hen heb ik nog steeds contact. Maar nu ik deze foto bekijk is het al lastig om te zien wie wie is. Kun je nagaan als je ze nu nog tegen zou komen. Ik weet dat een aantal van hen zijn overleden maar toch…. De herinneringen aan die prachtige paar jaren in onze groei naar volwassenheid zijn me altijd bijgebleven. Ik zie dat dit in 1988 is, het was de periode van Marks vriendinnetje Astrid die kapster was en nog steeds een eigen kapsalon runt. Ze had me een volle permanent gezet. Heb nooit zo’n mooie haardos weer gehad.
Ik sta hier na minstens 22 jaar weer naast mijn vriendin en fietsmaatje van toen Joke Maalderink. Ik zag haar voor het laatst op haar trouwfeest december 1966.
Ik doe een poging na intensief speuren:
voorste rij: Aad Dorst, Gert Jan Somsen, Herman Harderwijk, Evelien Scheurleer.
Middelste rij: Frans van Delden, Grada Bosch, Joke van Zorge, ik, Joke Maalderink, Anneke Tuinsma, Adri Matitaputty.
Daarachter: Johan Hendriksen, Gerrit Dales, Henk Kets, ?, ? , Gerard Jansen , Erna Kuiper, Miep Jansen , Irene Janssen.
Rechts achter :Annie Reindsen? , Hennie Reindsen en Mia Bosman.

Bijna Pasen, de Passion, de vespers , toestanden in de politiek, een leuke visite èn de lammeren.
Het kan niet op. Gisteren waren Yvonne en Jorrit met de meisjes even bij ons. Jorrit trakteerde ze op een Paasweekend met B en B in Annen, maar eerst brachten ze ons een bezoekje. Het feit dat er net drie lammeren waren was natuurlijk een cadeautje voor Mirthe en Feline. Vanzelf was de kleinste favoriet. Het is dan ook een grappig bruin krullenkopje, een Wensleydale lam dat door de moeder verstoten is. Ze zijn nog niet naar de stal want het is nog te koud ’s nachts en de kleinste is net 2 dagen oud. Ik heb ze nu in het gangetje met de deur open zodat ze ook af en toe even lekker warm op hun dekentje kunnen slapen.
Ik zag al een leuke verzameling foto’s van de B en B in Annen. Omdat Yvonne mij er ook bij vermeldde dacht Agnes dat wij ook in die voor haar zo bekende B en B zaten. Ze is daar eens een weekend met Mark geweest en heeft daar nog mooie en achteraf ook emotionele herinneringen aan, ook aan de aardige gastvrouw. Of ik haar even de groeten wilde doen, vroeg ze. Yvonne gaat dat voor me doen. In het appartementje kun je beneden slapen, meldde Yvonne. Zou ook voor ons wel een leuk uitje zijn. Lijkt Wim ook wel wat.

Het Nedersaksisch wordt gesproken in Groningen, Drenthe, Overijssel, de Achterhoek en enkele niet-Friestalige gebiedjes in Friesland.- zie kaartje.

Soms zit het mee… en soms zit het tegen. Als het leven je even tegen zit kun je de pest er in hebben. Later blijkt het toch nut te hebben gehad. Zo las ik een stukje van Daniel Lohues in ons Dagblad van het Noorden. Doordat hij wegens zijn Drents accent een nieuw baantje in een muziek winkel misliep ergens in het westen van ons land, ging hij wel met zijn Drentse liedjes aan de slag. We weten allemaal wat het geworden is. Prachtige luisterliedjes maakt die man uit Erica, die nog steeds verknocht is aan zijn geboortestreek, ook al heeft hij de hele wereld al over gereisd. En een commentaar dat er op dat stukje kwam, enorm.
Leuk om te lezen hoe veel mensen reageerden die met een streektaal zijn opgegroeid en een warm gevoel krijgen als ze hun eigen taal weer horen spreken. Wat een reacties van mensen die vanuit het oosten van het land naar het westen gingen en soms weer terugkeerden. Toen ik jaren terug in Vorden in een supermarkt kwam zei ik tegen Wim: ’Hier praot ze eindelijk weer gewoon’.
Maar ook het Drents is een mooie taal. We wonen hier nu al meer dan 30 jaar. In de buurt wordt Drents gepraat en ik antwoord in het Achterhoeks, dat vinden ze heel normaal. Alleen op school kon ik de kinderen hier niet goed het verschil in gebruik van ij en ei uitleggen. In het Gelderse en later in Twente kon ik steeds zeggen dat wanneer je een Nederlands woord met een ij er in kon veranderen in een woord met een ie, zoals in: ’De appel is rijp’ wordt het ‘riepe’. En als dat niet ging kon je de ei van eitje gebruiken. Makkelijk zat. Maar in het Drents ging dat niet meer op.
Mooi vond ik het ook dat Janny laatst eens meldde, toen we het over dialecten hadden, dat ze op haar stageadres eens naar huis belde in de Achterhoek. Haar werkgeefster hoorde het gesprek stomverbaasd aan en vroeg haar of ze soms uit Zweden kwam.

Een foto uit 1943 is pure nostalgie. Zo werd er vroeger rogge gemaaid. Eerst werden met de zicht de kanten gemaaid en daarna werd er op deze manier gemaaid. Het was in die tijd al een hele vooruitgang.
Reint Groot Nuelend stuurt de paarden en de andere man zorgt ervoor dat de hoeveelheid gemaaide rogge bosje voor bosje klaar kwam te liggen voor de bindsters die hier achteraan hun werk deden. Daarvoor hadden ze een stok met een haakje er aan als hulpmiddel. Meestal waren de vrouwen met schort en hadden de bekende rode zakdoek op het hoofd. Dat laatste tegen stof en waarschijnlijk ook tegen zonnebrand. In de jaren 50 werd er ook op de Boomgaard zo rogge en haver gemaaid.
Daarna kwam de combine die heel wat werk uit handen nam.
Vader Hein was vooruitstrevend en kocht die samen met buurman van ’t Jimmink een combine. Hiermee gingen ze in de oogsttijd ook bij anderen maaien. Later deed het loonbedrijf dat.

Allemaal in de bloemetjes. Ik denk dat dit een dagje uit is met de meisjesvereniging. In die tijd, ik denk jaren 30 en 40 waren de bloemetjes erg in. Ik zie ze op veel oude foto’s terugkomen. En werd er vaak voor alle meisjes en soms vriendinnen hetzelfde stofje gebruikt, maar vaak met een ander modelletje. Mooie ontspannen herinneringen. Het zou zomaar bij de Waarbeek kunnen zijn in Hengelo.
Rechts bovenaan is Gerrie Groot Nuelend, een tante van Wim, Joop, Reini en Erna.
Op de Boomgaard stond vroeger een kast op de overloop. Daarin hing een bloemetjesjurk die van tante Hanna geweest is, de eerste veel te vroeg overleden vrouw van vader Hein.
Het waren blauwe bloemetjes op een witte ondergrond en het had een soort pofmouwen zoals toen de mode was. Ik weet niet meer of we die met verkleedpartijen wel eens geprobeerd hebben. Ik denk het niet want er was een gevoel van eerbied als ik deze mooie jurk zag hangen. De kast staat nu mooi te wezen en wordt nog steeds goed gebruikt bij Henk en Anneke.

De zorg voor een paar fleslammeren lijkt erg leuk en dat is het ook als ze tenminste zonder mankementen de eerste weken doorkomen. Brammetje had meteen al wat tegenslag. Hij ademde te vlug en werd hangerig. Dat betekent meestal longontsteking. Soms krijgen ze toch wat melk in de luchtpijp en dan kan dat zomaar. Gelukkig was Rob in de gelegenheid om antibiotica te brengen. Hij bracht meteen een ander lam mee, eentje die verwaarloosd rondliep tussen de schapen. Moeder kwijt? Verstoten? De truc om haar bij een andere ooi aan te leggen die net aan het bevallen was, mislukte omdat er toch twee lammeren uit kwamen.
Voor Brammetje was het een welkome afleiding en de twee doen nu alles samen. Samen in de keuken, samen in het nest èn samen buiten op het terras dat ik afgezet heb met alles wat voorhanden is. De ene doorgang wordt geblokkeerd met een tuintafel op zijn kant en de andere met een houten plank.
De kleine Drent, want dat is het, was al snel aan de diarree, had natuurlijk zo lang bijna niks gehad. Dus daar heb ik van Rob nog een soort mineralen staan om aan te sterken. Heeft al vaker een lam er door geholpen.
Het was wel even wat voor Dirk, hij was ontzet toen hij zag dat ik Brammetje op schoot aan de fles had. Hij zette enorm grote ogen op en zijn oren draaiden alle kanten op. Dirk is nu bijna niet meer binnen, alleen af en toe voor een klein hapje lekkers. Hij gunt mij geen blik waardig en met opgeheven staart gaat hij weer naar buiten.
De rest van de tijd struint hij rond of ligt op de tuinkussens achter het rode gordijn. Ik voer hem nu in de schuur. Hij kijkt me nog steeds diep verontwaardigd aan. Hij voelt zich verwaarloosd, hij weet het zeker. Nee, op schoot hoeft hij even niet, te zien aan de blikken die hij me in het voorbijgaan toewerpt. Ik heb straks nog wel wat goed te maken, denk ik….
De dierenwereld heeft blijkbaar zo haar eigen regels.