admin

Om de serie af te maken deze familiefoto, genomen in 1965 toen Herman pas weer naar Nederland zou komen, maar nu ook samen met Nettie die hier meteen kennis kon maken met de hele familie die ze alleen van foto’s en uit brieven en verhalen kende..

Almost 20 years later, in 1965, again a family picture was made at the time Herman and Nettie came over. Nettie met her family for the first time, who she just knowed from photo’s, letters and stories.
The family had changed. Opoe passed away, Heintje was illat that time, Annie left the family and father Hein joined it.
Standing from l. to r. : Dika, Mies, Bram, Hanna, Coba, Jo, Jan, Jantje, Hendrik Jan Groot Nuelend, Koos van Middelkoop, Hendrik Kettelarij, Gijs van Velthuizen, Hein Eggink en Gerrit Voortman.

In 1946 , na de oorlog en na het overlijden van Hendrik Jan kwam Herman opnieuw naar Nederland. Hij schreef hier uitvoerig over in zijn memoires.
Ook toen werd er een familiefoto gemaakt. Herman, staand naast Coba die op dat moment hoogzwanger was van haar 3e kindje, ons broertje dat begin juni bij de geboorte zou overlijden. Hier staat ook Annie op, de kersverse vrouw van Bram die op de dag van het plotseling overlijden van Hendrik Jan, geboren was. Toen Bram het was komen vertellen in datzelfde ziekenhuis had Hendrik Jan hem nog:’Völle geluk d’r met’ gewenst.

In 1946, after the War and the dead of his brother Hendrik Jan, Herman came over to meet his family. In his memoires he wrote about it.

This photo was taken at that time. Herman next to his sister in law Coba, pregned with her 3rd child, our little brother who died at his birth. Here also Annie, Bram’s wife. Her child Andre was born on the same day Hendrik Jan died so suddenly in hospital. Bram came to tell Hendrik Jan about the new born son and Hendrik Jan wished him ‘good luck with the little boy’.

You remember the names, Berdena?
From l to r.: Koos van Middelkoop, Mies, Gijs van Velthuizen, Heintje, Jo, Gerrit Voortman, Hendrik Jan Groot Nuelend, Hanna, Coba, Herman, Annie, Bram , Jantje, Dika, Jan, Hendrik Kettelarij.

Natuurlijk hoort hier ook de foto bij die genomen werd voor Hermans vertrek naar het land der belofte, waarschijnlijk door een fotograaf of een goede bekende.
Bram is nog maar heel klein. Vader Hendrik Jan, rechts, was net 14.

Of course a picture taken before Herman should go to the land of hope, probably by a photographer or a good friend.
Bram is very little and Hendrik Jan only 14.

Uit één van de Tweets van het Schoolpad:

‘Do you love me, Michael?’, klinkt het ineens in het badhokje naast me als ik me in mijn badpak hijs. ‘Ehhh..?’ ‘Do you love me… a little bit?’, klinkt het opnieuw. ‘Yes’, hoor ik dan een jongen zeggen. ‘Ja.. ik kan wel een beetje Engels… a little bit …’ Dan hoor ik haar er meteen met een extra lief stemmetje er achteraan vragen: ’Michael,… heb jij ook een pakjesdrager?’ ‘Neu…‘, antwoordt dezelfde knul.
Dan probeert ze het nog eens, nu bij een meisje:’ Chantal… heb jij een pakjesdrager?’ Een andere meisjesstem klinkt verbaasd. ‘Wat is dat nou weer… een pakjesdrager?’
’Nou gewoon een pakjesdrager voor achter op je fiets, waar iemand op kan zitten’.
‘Oh…., je bedoelt een bagagedrager… ja die heb ik. ‘ En het lieve stemmetje neemt haar kans waar:
’Mag ik dan straks wel bij jou achterop je pakjesdrager?’ Het is een groep van het Carmel College die net hun uurtje zwemmen erop heeft zitten voor ons aqua joggen begint. Ik weet niet meer of ze bij Chantal op de pakjesdrager mocht… mee terug naar school, maar wel dat het een autochtone Drentse is. Net als ‘veel wonings’ en ‘Waar kom jij weg?’ en ‘Ja, dat mag wel’ en ‘Dat ’s ja mooi ja’, zijn dat de hier als Hollands bestempelde uitdrukkingen. Ik mag het graag horen…… Als ze mij zouden vragen hoe het me na 30 jaar in Drenthe bevalt kan ik rustig zeggen: ‘Het kon minder…’

Op zo’n mooie zondagmiddag is het leuk om weer eens naar Rick te fietsen. Het was druk op de weg langs het kanaal tussen Zuidbarge en de Rietlanden. Hier kom je ook nog veel hondenbezitters tegen. Toen we net aan het Schoolpad woonden vroegen mensen me wel: ’Ben je daar niet bang om ’s avonds nog naar buiten te gaan. Dan antwoordde ik meestal: ’In de Rietlanden liep ik vaak ’s avonds met Laska en later met Kim langs het kanaal en bedacht ik wel eens wat er zou kunnen gebeuren. Wat te doen als er een kerel uit de bosjes zou komen springen? Maar ik wist meteen: dan had Kim het allang geroken en zou flink te keer gaan. Nooit bang geweest.
Nu we hier wonen is dat helemaal geen optie. Hier komt nooit iemand ’s avonds. En mocht er toch iemand het erf op komen, dan hebben de honden het allang gehoord en je wilt niet weten wat voor lawaai Storm en Queeny samen kunnen produceren bij onraad. Ik wel!
Een jaar of wat geleden leefde Tessa nog en hoorden we midden in de nacht een tikje aan het hek en meteen een kort blafje van Tessa. Het bleef rustig. De volgende dag bleek dat er een stuk richting Bargeroosterveld een damesfiets met kinderzitjes uit de schuur was gehaald die ze vol hadden gepakt met spullen uit de vriezer. Nee… zij hadden op dat moment geen hond. Toen we dat hoorden herinnerden we ons het blafje van Tessa en hebben haar nog maar eens extra geknuffeld.

En… eentje onder de boom waar veel familiefoto’s werden gemaakt. Beiden zijn door Hendrik J gemaakt. Het moet wel ome Hendrik Kettelarij zijn die in 1929 al druk verkering had met Dika.
Het was me later wat met 3 maal Hendrik Jan in de familie. Er werd besloten dat Hendrik Jan Kettelarij Hendrik zou worden. Toen Hendrik Jan Groot Nuelend 10 jaar later ook in de familie kwam werd onze vader Hendrik Jan vaak H J genoemd.
Het 10 tal is hier nog helemaal compleet.
Drie jaar later zou opa de grote stap maken door in 1932 van eind april t/m september bij Herman en Nettie èn zijn eerste kleinzoon Harold in Iowa te zijn.

And… this one was taken beneath the tree next to the farmhouse. Both made by Hendrik Jan. It has to be Hendrik Kettelarij whose name was Hendrik Jan too. They were engaged already, Dika and Hendrik. Later on came Hendrik Jan Groot Nuelend in the Eggink’s family en my dad was often named H J.

Three years later Opa would make that great trip to Herman and Nettie and his first grandson Harold. He stayed there from May to end of September and visited a lot of people

All 10 of them were here. In 1938 Dina died because of an accident en in 1946 our dad Hendrik Jan also. That year , just after the war, Herman came over again.

Intussen hadden ze op de Boskamp een fototoestel waarmee flink werd geknipt. Aan twee kanten van de Boskamp werd een familiefoto gemaakt. Een onder de boom naast het huis en eentje met meer licht voor de heg. Dit was natuurlijk dè gelegenheid om foto’s te maken. Opoe lacht hier zelfs op de foto en houdt de jonge Bram lekker tegen zich aan.

Deze voor de heg.

Those days the family had a camera and it was used a lot of times. On two sides of the farm they made a picture. It was a bit dark beneath the tree next to the house. So this one was taken in front of the house where more light was. This was thè moment to take pictures of the whole family, all 10 children. Opoe was even laughing, she looks happy and keeps her arm around Bram next to her.

This one in front of the hedge

In 1925 emigreerde Herman. Via Zuid Dakota kwam hij later in Iowa terecht. In 1929 kwam hij voor het eerst weer naar Nederland, samen met zijn toekomstige schoonvader van Heuvelen die ook zijn familie wilde bezoeken. Die beviel het reizen niet erg en toen er thuis een flinke griep rondwaarde moest hij eerder naar huis, en Herman ging toch maar mee. Hier zie je ze beiden bij aankomst op de Boskamp in Barchem.

In 1925 Herman emigrated to America to become a farmer. At first to South Dakota and later on to Iowa. In 1929 he came home together with his future father in law van Heuvelen who intended to visit his own family. Van Heuvelen did not like travelling and when also the flu infected his own family in Iowa, Herman had to join him on the way back. This picture was made when they both arrived at the Boskamp in Barchem.

De oudste zus van vader Hendrik Jan was Hanna. Iedereen had bewondering voor haar naaikunst. Bovendien hield ze van fotograferen en had al in de 20er jaren een fototoestel. Hier zie je Berdena in een echt Nederlandse outfit, compleet met klompjes al zou je in die jaren deze kleding vooral zien bij bv de boerendansers. Hanna had het eerste gepast op een buurmeisje en hier zie je Berdena in Iowa in deze aardige klederdracht. Staat haar goed.

Dad Hendrik Jan’s oldest sister Hanna was a very good designer and sewed clothes for all the girls. So she did this for her American niece Berdena, Herman and Nettie’s daughter. Hanna had a camera already end 20th years. This outfit used to be girls clothing in the Achterhoek and nowadays just to see at farmer’s dance groups. Hanna used a neighbour’s girl from the same age of Berdena to see how it should fit, wooden shoes included.. Berdena looked fine in it.

Af en toe denk ik even terug aan de tijd dat Ben en Niesje hier vaak te vinden waren. Zo ook tijdens een scratchdag toen ze met een geïmproviseerd koor de Crucifixion instudeerden om diezelfde avond al uit te voeren. De mannen oefenden de hele dag en ’s avonds bij de uitvoering waren wij als vrouwen, Niesje, Willy en ik, èn buurvrouw Wolterdina met haar zus Jantiena van de partij.
“Oh wat mooi… ‘k Heb nog nooit zoiets moois eheurd”, zei Wolterdina die naast me zat steeds . “En dat jonge ventien.. wat zingt e mooi en dan draeit e zich ok metene umme um et koor te dirigeren. Wat mooi, oh… wat mooi”!
Dat jonge ventien was dirigent Daniel Rouwkema die behalve dat hij de hele dag de leiding had, ook de tenorpartij voor z’n rekening nam. De tenor die was ingehuurd bleek ziek geworden. En Wolterdina had gelijk. Ik had nog nooit een tenor met zoveel uitdrukking in z’n stem zo’n partij horen zingen. Daar werd je stil van. Het verhaal leende zich ook om dit met veel ingehouden emotie te zingen. Ontroerend mooi!

Na het concert brachten we de beide zussen weer naar huis. Maar Ben, Nies, Piet en Willy gingen nog even mee om na te praten en wat te drinken en…. Toen kwamen de Hattemer verhalen natuurlijk weer los.
Looft den Heer.. 1 2 3… gaat nooit verlo ho ren. Looft den Heer 1 2 3 ..gaat bovenaan. Ben schetste een fotografisch beeld van Henneman die na een overwinning op een korendag met hun koor Looft den Heer een rondje Hattem deed en imiteerde hem kostelijk zoals hij de kamer bij ons rondliep met de kromme houding en hand in de rug als Henneman, een Hattemer die trots als een pauw vooraan liep door het stadje Hattem. Ook Gait Lattien en Jan Maoten komen langs. We kropen van het lachen: Niesje, Willy en Piet Schuin en Wim en ik.
Nee ook met Niesje en Willy hoefde ik me zo’n dag niet te vervelen. Dikke vriendinnen waren het, door dik en dun. Samen gingen we naar de Welkoop en…. daarna nog even een rondje Kringloop Het Goed. En alledrie vinden we wat. Nies en Willy wat kleding en ik een stoel. Ja dat laatste nest pups en daarna Toska hadden een stoel te grazen genomen. Wim had die wat bijgeschuurd, maar om nou levenslang met zo’n herinnering te blijven zitten….. Onze dag kon niet meer stuk.
En zo komen deze mooie herinneringen vanzelf terug, zoals altijd met een lach en een traan, want zowel mijn lieve buurvrouw als Ben, Niesje en ook Piet Schuin zijn inmiddels niet meer onder ons. Net als Mark die vaak bij deze bezoekjes even binnen kwam vallen.

Foto: Na ons schoven de drie mannen samen aan voor de enige echte van der Kolk nasi.